Η ηθοποιός και σκηνοθέτης Κατερίνα Κλειτσιώτη απαντά στις ερωτήσεις που της θέτει ο Κωνσταντίνος Μανίκας, με αφορμή την παράσταση “Η αλεπού θα ξανάρθει”.
1. Σκηνοθετείτε και πρωταγωνιστείτε στην παράσταση “Η αλεπού θα ξανάρθει”, στο Μποδοσάκειο Κτίριο του ΨΝΑ – Δαφνί. Ποια είναι η δομή και το κεντρικό θέμα της παράστασης;
Η παράσταση στηρίζεται στα κείμενα, στην ποίηση, στις συνεντεύξεις που έδωσε ο Δημήτρης Βρεττάκος πριν αυτοκτονήσει και στο χρονικό της ασθένειας του. Αναδεικνύει τη ζωή ενός ανθρώπου μέσα κι έξω από το ψυχιατρείο. Είναι κυρίως εικονοκλαστική και η δομή της στηρίζεται σε συνειρμούς κι όχι σε μια λογική διαδοχή των γεγονότων.
2. Τι σας εντυπωσίασε στο βιβλίο της Μαρίας Φαφαλιού και το βίο του Δημήτρη Βρεττάκου, ώστε να θελήσετε να το παρουσιάσετε θεατρικά;
Στα κείμενα τις Μαρίας Φαφαλιού στηριχθήκαμε και στην προηγούμενη δουλειά μας το «LARGACTIL» στο Ψ.Ν.Α «Δρομοκαΐτειο» . Αξίζει να σημειωθεί πως η κ. Φαφαλιού έχει κάνει μια απίστευτη έρευνα για το συγκεκριμένο ψυχιατρείο και έχει δώσει μια πολύ σημαντική βιβλιογραφία πάνω στα θέματα της ψυχικής υγείας. Δουλεύοντας με κείμενα ανθρώπων με ψυχιατρική εμπειρία γνώρισα πρώτη φορά τη γραφή του Δημήτρη Βρεττάκου, η τρυφερότητα και η απλότητα του με συγκίνησαν πολύ. Ενθουσιάστηκα όταν έμαθα πως υπάρχει ένα βιβλίο αποκλειστικά για τη ζωή του και σίγουρα μόλις το διάβασα άρχισα να σκέφτομαι την παράσταση.
3. Ποιες ήταν οι βασικές σκηνοθετικές κατευθύνσεις που δώσατε στους πρωταγωνιστές;
Δουλεύουμε κυρίως με εικόνες. Συνήθως προτείνω κάποιες δράσεις πάνω σε εικόνες που μου δημιουργούνται από την ανάγνωση του κειμένου και σίγουρα από την δυναμική του χώρος κι έπειτα ο καθένας προσθέτει το δικό του προσωπικό υλικό. Είναι μια καθαρά ομαδική διαδικασία που στηρίζεται στη χημεία των ανθρώπων που συμμετέχουν. Γι΄ αυτό είναι πολύ δύσκολο να κάνεις ας πούμε αντικαταστάσεις στο συγκεκριμένο έργο. Χάνεται αμέσως ένα ζωτικό κομμάτι του.
4. Πόσο δύσκολο είναι να αμτιμετωπιστεί καλλιτεχνικά ένα ευαίσθητο θέμα όπως ο αυτοκτονικός ιδεασμός;
Είναι πολύ πολύ δύσκολο. Πρόκειται για ένα θέμα που μπορεί εύκολα να αρχίσει να ενεργοποιεί ναρκοπέδια μέσα σου. Έχουμε όλοι ένα αυτοκαταστροφικό κομμάτι, έχουμε όλοι πονέσει λίγο πολύ και γενικά μπορούμε με πολλαπλούς τρόπους να ταυτιστούμε. Ευτυχώς πλάθοντας μια παράσταση και φέρνοντας στο φως τις εικόνες της, εκτονώνεται σιγά σιγά ο ζόφος και μειώνονται οι αιχμηρές γωνίες. Έρχεται μια πιο ουσιαστική συμφιλίωση με συναισθήματα που είναι πάντα εκεί, αλλά πια δεν σε τρομάζουν τόσο.
5. Τι πιστεύετε ότι θα αποκομίσει ως απόσταγμα ο θεατής;
Ο θεατής θα έρθει σε επαφή με τον κόσμο ενός όμορφου ανθρώπου και με τα κείμενα που άφησε πίσω του. Θα έρθει και σε επαφή με ένα ψυχιατρικό κτήριο, θα έρθει πιο κοντά σε πτυχές της ψυχικής νόσου. Νομίζω πως ανάλογα με τις προσλαμβάνουσες και τις εμπειρίες του θα είναι διαφορετικό το απόσταγμα, όπως συμβαίνει πάντα.
6. Λείπουν οι πρωτότυπες ιδέες στο σύγχρονο θέατρο;
Δε λείπουν όχι.
Υπάρχει μια πληθώρα πειραματισμών στο χώρο του θεάτρου. Αυτή είναι και η φύση του θεάτρου εξάλλου. Στις μέρες μας ευτυχώς υπάρχουν παραστάσεις για όλα τα γούστα, που έχουν το δικό τους κοινό.
7. Ποια είναι τα επόμενα σχέδια σας και ποιο το μεγαλύτερο καλλιτεχνικό όνειρό σας;
Θα συνεχίσουμε με δράσεις σε ψυχιατρικούς χώρους. Θα θέλαμε πολύ να καταφέρουμε να βγούμε και εκτός Αθηνών.
Το μεγάλο μου καλλιτεχνικό όνειρο μάλλον έχει ήδη πραγματοποιηθεί. Από την πρώτη στιγμή που τελείωσα τη σχολή ήθελα να δημιουργήσω μια δική μου ομάδα. Να μπορώ να ασχολούμαι μόνο με όσα με συγκινούν και να συνεργάζομαι με τους δικούς μου ανθρώπους. Νιώθω πραγματικά μεγάλη ευλογία που το καταφέραμε. Από το 2017 έχουμε τους «κόσμους από γάλα» και πορευόμαστε μαζί , άνθρωποι που αγαπιόμαστε κι έχουμε μια κοινή αισθητική κι αντίληψη για το θέατρο και γενικά για τη ζωή.