Η στρατηγική του πεκινουά (Αλέξις Ραβέλο, εκδ. Carnivora, 2023)
Γράφει ο Γιώργος – Νεκτάριος Παναγιωτίδης, συγγραφέας
Το μυθιστόρημα με τον τίτλο “η στρατηγική του πεκινουά” είναι το πρώτο του Ισπανού συγγραφέα Αλέξις Ραβέλο που κυκλοφορούν οι εκδόσεις Carnivora το 2023, ενώ άλλα τέσσερα έχουν κυκλοφορήσει οι εκδόσεις Τόπος.
Σε αδρές γραμμές, πρόκειται για ένα μυθιστόρημα hard-boiled, δηλαδή ένα μυθιστόρημα σκληρό του Αμερικανικού τύπου το οποίο υπογράφει ο Ραβέλο, ένας συγγραφέας ισπανικής καταγωγής που μας άφησε πάνω ή και λίγο πριν σε αυτό που οι παλιότεροι σωστά αποκαλούσαν “ακμή της ηλικίας”. Ωστόσο, παρ’ ότι δεν έφτασε ως ούτε τα 55 του, ο Ραβέλο μας κατέλιπε σημαντικά γραπτά. Ο ίδιος καταγόταν και μας έγραψε για το Λας Πάλμας, ένα μέρος το οποίο βρίσκεται στα Κανάρια Νησιά, για των οποίων το… “μαλακό υπογάστριο” θα μάθουμε πολλά.
Η υπόθεση ξεκινάει με παρέα παλιών μικροαπατεώνων που βρίσκονται σε ανάγκη από λεφτά, πλην… για καλό σκοπό! Εδώ θα συναντήσουμε τον Τίτο (ή Παλμέρα) Μαριτσάλ, την Κόρα, τον Ρούμπιο, οι οποίοι σε συνεργασία (εκ του μακρόθεν) με τον Τζούνιορ και μερικούς άλλους τύπους, θα την φέρουν στον Λάρι, έναν τύπο παραλή και απόλυτα σεξουαλικά… καμμένο και σιχαμένο, με τη βοήθεια της Κόρα, που είναι παλιά στο χουρμπέτι: είναι μια παλιά εταίρα.
Αν μπορούσα να ξεχωρίσω δύο στοιχεία στη γραφή του Ραβέλο που μου άρεσαν ιδιαίτερα είναι δύο: πρώτο, είναι η σκληράδα του ύφους.
Ο συγγραφέας έχει ένα φοβερό αυθορμητισμό, έναν τρόπο να εκφράζεται -και να εκφράζονται οι χαρακτήρες του- αφοπλιστικά ευθύ, πηγαίο, υβριστικό οπωσδήποτε και αθυρόστομο αλλά παράλληλα και τίμιο και ειλικρινή. Το να μπορεί αυτό να φτάσει σε μας στη μετάφρασή του (με την καλή δουλειά της Ασπασίας Καμπύλη) είναι κάτι ιδιαίτερα αξιοσημείωτο. Έτσι, οι χαρακτήρες της “Στρατηγικής του Πεκινουά” κυριολεκτικά… πυροβολούν ατακάρες, τις οποίες τους επιδαψιλεύει ο Ραβέλο με άνεση… χαρακτηριστική.
Ένα δεύτερο στοιχείο, που δεν πρέπει να λησμονήσουμε να αναδείξουμε, είναι ο ρομαντισμός που βγάζει. ‘Ετσι, ο εις εκ των πρωταγωνιστών της “συμμορίας” μας που θα μπει στο κόλπο, ο Ρούμπιο, έχει την εξής ιστορία υποβάθρου (backstory) που τον εξωθεί να βγει στο κλαρί: “Εκείνη [η γυναίκα του, Εστέλλα] τον κοιτάζει με τα πράσινα μάτια της και χαμογελάει. Ο Ρούμπιο θυμάται ότι για αυτά τα μάτια αποφάσισε να νοικοκυρευτεί, να πάψει να μοιράζει γροθιές και να κάνει τον γορίλλα με ημιαπασχόληση, να διευθύνει μπουρδέλα και να ταξιδεύει στην Ανατολική Ευρώπη γυρεύοντας κοπελίτσες αρκετά αθώες, ώστε να καταλήξουν να σκλαβωθούν· για αυτά τα μάτια δε γύρισε στο Γιβραλτάρ την τελευταία φορά, έλυσε τους λογαριασμούς του με τον Γιούγο κι έμεινε εδώ, σε τούτη τη γωνίτσα της Ευρώπης, πεταμένη στη λιμνούλα, σαν πέντε αποτσίγαρα σβησμένα στο τασάκι της θάλασσας (…) Και τώρα σκέφτεται ότι για αυτά τα μάτια επίσης θα ξαναγυρίσει στον κακό το δρόμο. Μόνο μια φορά, όμως” (σελ. 63).
Αν εξαιρέσουμε επίσης τις πρώτες δεκάδες σελίδες του βιβλίου, η γραφή του συγγραφέα μας ρέει χαρακτηριστικά.
Οι χαρακτήρες, με όλα τα πάθη, τις προδοσίες, τα αισθήματα που αντιμετωπίζουν προκαλούν οπωσδήποτε το ενδιαφέρον και, ακόμη, την αγωνία.
Παλιότερα, είχαμε μιλήσει για τον Μικρό Καίσαρα, το οποίο θεωρείται από τα καλύτερα αστυνομικά-γκακστερικά συνολικά, γραμμένο από τον μεγάλο Γουίλιαμ Μπερνέτ. Εδώ, πάλι έχουμε ένα ακόμη υψηλής έντασης “συμμορίτικο” βιβλίο, ωστόσο έχουμε και κάτι που δεν υπήρχε στο ντεμπούτο του Μπερνέτ. Είναι ότι βρισκόμαστε στα γκρι: σε μια περιοχή που είναι ηθικά (δεν μιλάμε νομικά, διότι εκεί τα πράγματα είναι απλά και συμβατικά) δύσβατη ως αχαρτογράφητη. Μπορεί κάποιος να αρπάξει μερικά χρήματα από έναν πάμπλουτο, αργόσχολο τύπο, ώστε να εξασφαλίσει τα προς το ζην ή ώστε να θεραπεύσει την ασθενή του σύζυγο; Εδώ, θα θυμηθούμε πολλές μορφές, από τον Βασίλη Παλαιοκώστα έως τον… Ρομπέν των Δασών, και θα συμμετάσχουμε στα πάθη των χαρακτήρων αυτών, που είναι έκνομοι και σχοινοβατούν στα όρια αλλά… ανθρώπινοι, πολύ ανθρώπινοι!
