Του Γιάννη Ρούντου*

Ο εορτασμός της εκατονταετίας του “παγκόσμιου Έλληνα” της μουσικής, Μίκη Θεοδωράκη, με πλήθος εκδηλώσεων, περιελάμβανε (18 Μαρτίου) μια ξεχωριστή συναυλία στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Με τίτλο “Η αρχή και το τέλος”, η Καμεράτα των Φίλων της Μουσικής και ο μαέστρος Γιώργος Πέτρου παρουσίασαν την πρώτη και την τελευταία από τις συμφωνικές δημιουργίες του εμβληματικού συνθέτη, που δεν γνωρίζει το ευρύτερο κοινό: την “Αποκάλυψη” (ή “Ωδή στον Μπετόβεν”) που συνέθεσε το 1945 σε δικό του κείμενο για αφηγητή, χορωδία και ορχήστρα εγχόρδων και τη “Ραψωδία για βαρύτονο και ορχήστρα εγχόρδων” σε ποίηση Διονύση Καρατζά, που συνέθεσε το 2009.

Σαν σήμερα 14 Μαϊου, στο αποκαλυπτικό καλεντάρι της ζωής του Μίκη που κυκλοφόρησε πρόσφατα (εκδόσεις ΙΑΝΟΣ) ο φίλος ερευνητής-ιστορικός της Μουσικής και συγγραφέας Γιώργος Μονεμβασίτης σημειώνει μια πληροφορία και τη μεταφέρω όπως τη διαβάζω:

“Στις 14 Μαΐου 1942 στην Τρίπολη, ο Μίκης Θεοδωράκης (17 ετών τότε) ολοκλήρωσε τη “Σονατίνα για πιάνο αρ. 1”. Μάλιστα, τη σύνθεση που ξεκίνησε την προηγούμενη ημέρα, την έκλεισε με μια αφιέρωση στο χειρόγραφο: “Στην Έλλη”! Φυσικά, αυτό το πρωτόλειο για πιάνο δεν κατατάσσεται στα συμφωνικά έργα του αλλά είναι ενδεικτικό του ενδιαφέροντος και της δημιουργικής ανησυχίας του Θεοδωράκη στους δρόμους της κλασικής μουσικής από την εφηβεία του ακόμη.

Πέραν των ιστορικών πληροφοριών, προσθέτω στην ανάρτηση ένα βίντεο (αρχείο ΕΡΤ) από μια ιδιαίτερη, σπουδαία συναυλία, πάλι στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών τον Φεβρουάριο του 2017. Ο μαέστρος Παναγής Μπαρμπάτης ένωσε 300 χορωδούς από όλη τη χώρα στη μοναδική παράσταση-ύμνο, “Όλη η Ελλάδα για τον Μίκη”. Ήταν μια μεγαλειώδης χορωδιακή παρουσίαση 30 τραγουδιών από τους σημαντικούς ποιητικούς κύκλους που ο συνθέτης έχει μελοποιήσει.

Τότε, ως επικεφαλής των Εταιρικών Υποθέσεων του Ομίλου INTERAMERICAN και στην πολυετή σειρά χορηγικών συνδρομών για να περάσει η μουσική παρακαταθήκη του Μίκη Θεοδωράκη στις νεώτερες γενιές, που είχα ως πυλώνα στο πρόγραμμα για την Εταιρική Ευθύνη στον Πολιτισμό, χάρηκα ιδιαίτερα την υποστήριξη αυτής της συναυλίας, όπου ο Παναγής Μπαρμπάτης “μεγέθυνε τον βασικό πυρήνα κάθε τραγουδιού” (από επιστολή του συνθέτη προς τον μαέστρο).

Στο βίντεο από την ιστορική συναυλία:
👉 https://www.youtube.com/watch?v=sc0th9fclhU

σε μια εξαιρετική χορωδιακή απόδοση, 8 τραγούδια – μεταξύ αυτών και το τραγούδι που αγαπούσε περισσότερο από όλα ο Μίκης: η “Άρνηση” (“στο περιγιάλι το κρυφό” – ΕΠΙΦΑΝΙΑ, πρώτη δισκογραφία σε 45 στροφές το 1962) πάνω στο ποίημα του Γιώργου Σεφέρη, από τη συλλογή “Στροφή” (1931), για τις επιθυμίες, τις φιλοδοξίες και τους πόθους της νεότητας που δεν εκπληρώθηκαν…