Η Ελένη είναι έντεκα χρονών και δεν θυμάται μέρα χωρίς μολύβι στο χέρι. Τα περιθώρια των τετραδίων της είναι γεμάτα πρόσωπα, ζώα και μικρές ιστορίες σε καρέ, ενώ το συρτάρι της έχει ξεχειλίσει από μπλοκ. Τον τελευταίο καιρό βλέπει βίντεο με ανθρώπους που ζωγραφίζουν στον υπολογιστή και ρωτάει τους γονείς της αν μπορεί να κάνει κι εκείνη το ίδιο. Οι γονείς, που ξέρουν από υπολογιστές όσο χρειάζεται για να στείλουν ένα email, δεν ξέρουν από πού να ξεκινήσουν.

Η ερώτηση εμφανίζεται συχνά τέτοια εποχή, όταν πλησιάζουν οι γιορτές και ψάχνουμε ένα δώρο που θα χρησιμοποιηθεί πραγματικά. Η απάντηση δεν είναι περίπλοκη, θέλει όμως λίγη κατανόηση για το τι αγοράζεις.

Τι είναι η επιφάνεια σχεδίασης

Στην πιο απλή της μορφή, είναι μια επίπεδη επιφάνεια που συνδέεται με τον υπολογιστή, μαζί με ένα στυλό που «διαβάζει» την κίνηση του χεριού. Το παιδί σχεδιάζει πάνω στην επιφάνεια και η γραμμή εμφανίζεται στην οθόνη. Η ψηφιακή γραφίδα δεν μοιάζει με ποντίκι: καταλαβαίνει πόσο δυνατά πατάς, οπότε μια ελαφριά πινελιά βγαίνει λεπτή και αχνή, ενώ μια πιο έντονη βγαίνει παχιά και σκούρα, όπως με ένα κανονικό μολύβι.

Υπάρχουν δύο βασικές κατηγορίες. Στις απλές επιφάνειες χωρίς οθόνη το παιδί κοιτάζει τον υπολογιστή ενώ το χέρι κινείται στο γραφείο. Θέλει μερικές μέρες εξοικείωσης, όμως τα παιδιά προσαρμόζονται γρηγορότερα από τους μεγάλους. Στις επιφάνειες με ενσωματωμένη οθόνη ζωγραφίζεις απευθείας πάνω στην εικόνα, κάτι πιο φυσικό, αλλά συνήθως πιο ακριβό και πιο ευαίσθητο.

Τι να προσέξεις πριν αγοράσεις

Ξεκίνα από το μέγεθος. Μια μικρή επιφάνεια χωράει άνετα σε ένα παιδικό γραφείο και είναι αρκετή για αρχή. Μια πολύ μεγάλη μπορεί να κουράσει το χέρι, γιατί απαιτεί μεγάλες κινήσεις από τον ώμο. Σκέψου την ηλικία και το πόσο προσεκτικό είναι το παιδί με τα πράγματά του: οι πιο απλές λύσεις αντέχουν καλύτερα τις πτώσεις και τις χυμένες πορτοκαλάδες.

Όταν διαλέγεις ψηφιακή γραφίδα και επιφάνεια, έλεγξε αν η γραφίδα χρειάζεται μπαταρία ή φόρτιση, γιατί μια γραφίδα που ξεμένει στη μέση της ζωγραφιάς απογοητεύει γρήγορα. Δες αν η συσκευή είναι συμβατή με τον υπολογιστή που ήδη έχετε στο σπίτι και αν συνοδεύεται από ανταλλακτικές μύτες, που φθείρονται με τον καιρό. Μερικές επιφάνειες έχουν και κουμπιά συντομεύσεων στο πλάι, χρήσιμα αργότερα, όχι απαραίτητα από την πρώτη μέρα.

Για τα προγράμματα σχεδίασης δεν χρειάζεται να ξοδέψεις τίποτα στην αρχή. Υπάρχουν δωρεάν εφαρμογές ζωγραφικής, αρκετά πλούσιες για να μάθει ένα παιδί για χρόνια.

Ένα σημείο που ανησυχεί πολλούς γονείς είναι μήπως η οθόνη «φάει» το χαρτί. Στην πράξη, τα παιδιά που ζωγραφίζουν πολύ συνεχίζουν να ζωγραφίζουν και με μολύβι. Η ψηφιακή ζωγραφική απλώς προσθέτει δυνατότητες, όπως στρώσεις, αναίρεση, εύκολο χρωματισμό και πειραματισμό χωρίς φόβο για το λάθος. Καλό είναι πάντως να μπουν όρια χρόνου μπροστά στην οθόνη, όπως και για κάθε άλλη δραστηριότητα, και το παιδί να κάνει διαλείμματα για τα μάτια και τον καρπό.

Η Ελένη, πάντως, κρατάει ακόμα το μπλοκ στην τσάντα της. Απλώς τώρα, όταν ένα σκίτσο της αρέσει πολύ, το ξαναφτιάχνει στον υπολογιστή και του δίνει χρώμα.