Γράφει ο Κωνσταντίνος Μανίκας, συγγραφέας

Υπάρχουν θέματα που μοιάζουν σχεδόν ταμπού για την εγχώρια λογοτεχνία και σπάνια εμφανίζονται ως κεντρικές ιστορίες μυθιστόρημάτων. Ένα τέτοιο ζήτημα είναι και η φυματίωση. Για πολλά χρόνια η ασθένεια ταλαιπωρούσε την ελληνική κοινωνία και η σύγχρονη μυθοπλασία ελάχιστα έχει αναδείξει ολες τις πλευρές της, κυρίως την επίδραση της στις ανθρώπινες σχέσεις.

Ο Βάϊος Κουκονής αγγίζει με τη πένα του μια σκοτεινή αλλά και ιδιαίτερα ευαίσθητη εποχή.

Με το “Με βαριά ανάσα” από τις Εκδόσεις Πνοή, μάς προσφέρει ένα ιστορικό μυθιστόρημα που συνδυάζει την ιστορική πιστότητα των δεδομένων με τον πηγαίο συναισθηματισμό, τη συμπόνια και την κατανόηση.

Κεντρικά πρόσωπα ο γιατρός Πατραμάνης που αποφασίζει να ιδρύσει το πρώτο ορεινό σανατόριο και η Αφέτ, η πιστή συνεργάτιδά του, που στηρίζει με αφοσίωση το όραμά του. Ο αγώνας τους να αναδείξουν την ανθρωπιά πέρα από στεγανά και στερεότυπα, μάς καθιστά συμμέτοχους σε διαρκή μάχη απέναντι στη μισαλλοδοξία, τον φόβο, την κάθε είδους “γκετοποίηση” οποιασδήποτε διαφορετικότητας ή ιδιαιτερόρητας.

Ο Κουκκονής καταπιάνεται με ένα θέμα που απαιτεί λεπτό χειρισμό ώστε να δοθεί το στίγμα ανθρωπισμού χωρίς να λυγίσει κάτω από την υπερβολική συγκίνηση και το δράμα. Να προτάξει την υπομονή και την επιμονή ενός θαρραλέου πρωτοπόρου δίχως να καταλήξει σεπτή αγιοποίηση.

Το εγχείρημα κρίνεται επιτυχημένο αφού η ισορροπία διατηρείται με άνεση, ενώ την ίδια ώρα η γραφή αξιοποιεί επαρκώς τα εκφραστικά μέσα, όπου κι όταν υπηρετεί την πλοκή και την αφήγηση.

Μπορεί η εποχή μας να μη μαστίζεται από τραγικές καταστάσεις, όπως αυτές που περιγράφει το βιβλίο, και η διάδοση της γνώσης να έχει μειώσει αισθητά την καχυποψία και τη θυμική αντίδραση στο άγνωστο, αν και δεν είναι μακριά τα χρόνια που κάπως έτσι αντιμετωπίζαμε και τους πάσχοντες από HIV, αλλά η εύρεση αποδιοπομπαίων τράγων στους οποίους σπεύδουμε να φορτώσουμε κάθε κακοτυχία, παραμένει ισχυρό συλλογικό αντανακλαστικό σε έναν κόσμο που αρνείται να αναλάβει τις ευθύνες του και να προτάξει τη στοργή και την αγάπη. Γι’ αυτό αναγνώσματα όπως το “Με βαριά ανάσα” επιτελούν διπλό σκοπό. Εκτός από το λογοτεχνικό ταξίδι, συνεισφέρουν και στην αναγκαία αυτοκριτική κι ενδοσκόπηση.