ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΤΙΚΗ • Ποπ κορν | Μίλτος Γήτας | Κάπα Εκδοτική
Γράφει η Ιωάννα Σταθοπούλου
Η νέα ποιητική συλλογή του Μίλτου Γήτα με τίτλο «Ποπ Κορν» που κυκλοφορεί από την Κάπα Εκδοτική, είναι χαμηλόφωνη και βιωματική. Ο ποιητής αποφεύγει τους εντυπωσιασμούς, επιλέγοντας τον πιο δύσκολο δρόμο, εκείνον της απλότητας που όμως κουβαλά βάρος και αλήθεια.
Η τεχνική του στηρίζεται στη λιτότητα, στον ελεύθερο στίχο και στις μικρές ανάσες των στίχων, που μοιάζουν σαν σκέψεις που γεννιούνται φυσικά.
Η γλώσσα του είναι άμεση, ανθρώπινη, χωρίς περιττές μεταφορές ή στολίδια και μέσα από αυτή την απλότητα, δημιουργείται μια οικειότητα και μια υπόγεια ένταση. Μια ένταση που σε αφήνει να νιώσεις έντονα την κάθε λέξη.
Κομβικό στοιχείο της συλλογής είναι η χρήση καθημερινών αντικειμένων ως ποιητικών συμβόλων, όπου το “μικρό” γίνεται “μεγάλο”. Μια μυρωδιά, ένα παιχνίδι, κάτι που ο αναγνώστης υπό άλλες συνθήκες μπορεί να προσπερνούσε, μέσα στα χέρια του Γήτα, γίνεται μνήμη, γίνεται απώλεια, γίνεται ζωή.
Στο ποίημα «Ποπ κορν», η γεύση ανοίγει διάπλατα μια πόρτα προς το παρελθόν. Το “βούτυρο, ζάχαρη, θαύμα” δεν είναι απλώς μια τρυφερή εικόνα, αλλά η αρχή μιας διαδρομής που οδηγεί στα καλοκαίρια, στην παιδικότητα, σε εκείνη την πρώτη ιστορία που δεν ολοκληρώθηκε όπως θα θέλαμε. Η νοσταλγία εδώ μοιάζει με μια γλυκιά επίγευση που στο τέλος πικρίζει.
Το «Stratego» είναι από τα πιο δυνατά ποιήματα της συλλογής μιας και μετατρέπει ένα παιχνίδι σε υπαρξιακή συνθήκη. Οι κινήσεις, οι στρατηγικές, οι “νίκες” και οι “ήττες” αποκτούν άλλο νόημα όταν πέφτει η σιωπή. Και εκεί, στο τέλος, δεν μένει το παιχνίδι, αλλά το άδειο τραπέζι. Η απουσία κάνει την τελευταία κίνηση και αυτή η εικόνα δεν φεύγει εύκολα από μέσα σου.
Στο ποίημα «Το Κουτί», ο Γήτας χτίζει ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σύμβολα της συλλογής. Ένα κουτί που “άδειο φαινομενικά” στην πραγματικότητα είναι γεμάτο από όνειρα, από άγγιγμα, από ευθύνη και από όλα όσα αποθηκεύει ο άνθρωπος μέσα του μεγαλώνοντας. Κι εκεί, σχεδόν υπόγεια, έρχεται η φράση που συμπυκνώνει ολόκληρη τη συναισθηματική ιδέα του βιβλίου «και το κουτί δεν έκλεισε ποτέ». Γιατί πράγματι κάποια πράγματα στη ζωή δεν κλείνουν ποτέ, απλά μαθαίνουμε να τα κουβαλάμε.
Αντίστοιχα, στην «Παύση», η συλλογή αγγίζει την απώλεια χωρίς δραματικές κορυφώσεις. Εδώ το πένθος δεν κραυγάζει. Στέκει σε μια ακινησία που δεν είναι ηρεμία, αλλά εκείνη η στιγμή που η ζωή συνεχίζει κι εσύ προσπαθείς να συγχρονιστείς ξανά μαζί της. Είναι από τα ποιήματα που δείχνουν πως ο ποιητής δεν γράφει για να πει κάτι όμορφο, αλλά για να αποτυπώσει κάτι ουσιαστικό και αληθινό.
Συμπερασματικά, το «Ποπ κορν» δεν είναι μια συλλογή που μεγαλώνει τη συγκίνηση με υπερβολή. Τη χτίζει με ακρίβεια. Με απλά υλικά. Με μικρές σκηνές που μοιάζουν στιγμιότυπα, αλλά κουβαλούν όλο το βάρος μιας ζωής που πέρασε γρήγορα. Και ίσως γι’ αυτό το βιβλίο να μένει μαζί σου και μετά την τελευταία του σελίδα. Γιατί δεν γράφτηκε ως άσκηση ύφους, αλλά ως ανάγκη. Η επιλογή του ποιητή να κλείσει με λόγια του Henry Jackson van Dyke λειτουργεί σαν μια ήσυχη υπενθύμιση πως ό,τι αγαπήθηκε δεν εξαφανίζεται, απλώς αλλάζει θέση μέσα μας. Κι όταν γνωρίζεις πως η συλλογή είναι αφιερωμένη στη μνήμη του ξαδερφού του, Θωμά Χρήστου, όλα αποκτούν μια πιο βαθιά και σχεδόν υπόγεια συγκίνηση. Σαν να διαβάζεις ποιήματα που δεν προσπαθούν να εξηγήσουν την απώλεια, αλλά να της δώσουν έναν νέο χώρο αποδοχής.
